اسرار کاوش

در سمت غرب بشرويه ودر مسير قنات اين شهر پنج آساب قرار دارد كه به آسياب هاي اول تا پنجم مشهور است. هيچ كتيبه و مدركي مبني بر تاريخ ساخت اين آسياب‌ها در دست نيست. شواهد و قراين و وقف‌نامه‌هاي موجود ، اين آسياب‌ها داراي قدمتي چهارصد ساله‌اند. براساس شواهد آسياب پنجم از همه قديمي‌تر و آساب اول از همه جديدتر است. اين آسياب‌ها به فاصله يك كيلومتر از يكديگر در غرب بشرويه قرار دارد. در حال حاضر آسياب‌هاي اول،دوم و پنجم متروك واز كار افتاده است. معماري و شكل اين آسياب‌ها مشابه هم‌اند. و از مخزن آب (تنوره آسياب) و فضايي صليبي شكل تشكيل شده‌اند.تنوره آسياب استوانه‌اي به قطر 5/2 متر و ارتفاع 6 متر كه 5/1 متر آن از زمين اطراف بلند تر است و بقيه پايين تر مي‌باشد. مصالح به كار رفته در اين سازه آجرهاي مربع شكل،لاشه سنگ ،ملات شن و گچ وآهك ، قلوه‌سنگ و ساروج مي‌باشد. در بخش غربي قنات شاخه‌اي از آب قنات بوسيله كانالي به داخل مخزني هدايت مي‌شود و سپس با فشار به روي پره‌هاي چرخ چوبي آسياب ريخته و آن را به حركت وامي‌دارد.چرخ با هرمي به سنگ روئين وصل شده و باعث چرخش سنگ مي‌گردد. با چرخش سنگ گندم كم‌كم به درون سنگ روئين منتقل مي‌شود و پس از آراد شدن به كناره‌هاي سنگ منتقل مي‌گردد.