طبق اسناد بدست آمده از خاک ایران میزان ذخایر و خزانه های دفینه در ایران:

طبق آمار بدست آمده از نسخه هایی که در دست دولت هستند و نه دست مردم میزان تقریبی دفینه ها و جواهرات ایران حدود ۲۰۰۰۰۰ هزار تن طلا در خاک ایران مدفون هست که طبق آمار حدود ۷۰۰۰۰ تن در استان های فارس و اصفهان و مابقی اول مازندران تهران و گیلان جاهای پربار ایران پس از اصفهان و شیراز عبارتند از :

• شمال ایران
• استان گیلان و مازندران
• لرستان
• کردستان
• تهران
• و آذربایجان شرقی و غربی میباشد.

البته این به معنا نیست که در جاهای دیگر ایران اشیا عتیقه وجود ندارد ولی به مراتب کمتر از این مکانها هست.
در اکثر مناطق ایران حفاری به صورت گسترده انجام شده و خیلی از نشانه ها و علائم از بین رفته است ولی اگر شما یک حفار خوب باشید همیشه میتوانید از کوچکترین علائم بزرگترین نتیجه ها رو بگیرید و خود را به هدف (دفینه) نزدیک کنید.

مشخصات کامل تل و قلعه خاکی در گنجیابی و دفینه یابی

• ابعاد تل ها از ارتفاع ۵ الی ۷ متر و عرض ۱۰ متر تجاوز نمیکند.
• ولی قلعه ها به صورت تپه ای بزرگ و کشیده ای هستند که معمولا دوتایی یا تکی در اراضی وسیع قرار دارند.
• درب قلعه ها از بالای خود تپه در قسمت مرکزی آن است.
• ولی تل ها از قسمت آفتاب درآمدگی یا غروب خورشید است که بصورت سنگی یکپارچه در عمق ۱ متری در زیر خاک مدفون است.
• درب قلعه ها را معمولا با نماد سنگ آسیاب و یا چاه های عمیق در روی مرکز قلعه نمایان میکنند و چند راه خروجی دیگر که اکثر آنها راهی است که به تله ختم میشود وجود دارد.

یک سری دیگر از قلعه ها راهشان از پایین قلعه در کنار نهر آب است که بصورت فرو رفتگی نمایان میشود که بعد از باز شدن درب به تونلی بزرگ راه دارد که در جلوتر به دو یا سه راه و اتاقک های ساروجی امتداد دارد که اکثر آنها با خاک سرند پر شده اند که برای دست یافتن به مرکز آن و یا همان اتاق سفیدخانه باید به علائمی که در مسیر راه وجود دارد دقت کرد.

حیوانی مکار و پر فریب با چشمانی نیمه درشت که پوزه(دهان) آن جلب توجه میکند. روباه بیشتر با نماد هایدیگر به کار برده میشود از جمله شیر -ببر-انسان و…
روباه نظر شما را به خود جلب میکند و به شما میگوید از مسیر من بیایید که در واقع میخواهد شما را فریب دهد .
به هیچ عنوان در مسیر روباه دنبال بار نگردید.بار در مسیر مخالف روباه است.

ست اما با این حال اشیایی همانند شمشیر، نقاب قبر، کلاه خود جنگی،و غیره متعلق به او همراه پولهای او دفن شده است. اگر بال های عقاب بسته باشد و در حالت نشسته ، دفینه اش در غاری بسته می باشد.در مکانی که نماد عقاب وجود دارد، باید در داخل سنگ به دنبال دفینه بود.سنگ زیر پای عقاب نیز مهم می باشد. سنگ های اطراف باید با دقت بررسی شوند، سنگ های متفاوت باید کاوش شوند. جهت نگاه عقاب و یا جهتی که دمش نشان می دهد را باید جستجو کرد.به وسیله این تصاویر نمی توان تعین مسافت نمود اما به احتمال زیاد یک علامت صلیب یا یک غار در جهت نگاه چشمان عقاب وجود دارد. علامت و نشانه در گنج یابی – در جهت نگاه عقاب یک دشت مسطح یا بقایای شهری قدیمی وجود ندارد، حتما باید منطقه ای صخره ای باشد. درباره این موضوع سخنان و روایاتی نیز وجود دارد که نمی توان از صحت آنها مطمئن بود، با این حال ما این سخنان را در اینجا می آوریم:

– اگر بر بالای سر عقاب صلیب قرار داشته باشد آنجا مزار یک پادشاه یا شخصی صاحب قدرت است و به معنای سوگند و یا تأیید نیز می باشد.
– اگر بال های عقاب باز باشد آن محل یک مزار نیست بلکه مکان یا لوحه یادبودی است که برای شخص مورد نظر ساخته شده است.
– اگر در نزدیکی تصویر عقاب، قبر شخص مورد نظر قرار گرفته باشد، به همراه پیکر او اشیای شخصی اش ) همانند شمشیر، زره، و کلاه خود( نیز دفن شده است.

– اگر تصویر عقاب به شکل کنده کاری شده باشد، معنادار نیست و سمبل حکومتی می باشد و در اینجا باید به دنبال علایم کنده کاری شده دیگری بگردیم که آنهانیز ما را به مکان گنج راهنمایی خواهند کرد.مار نیز می تواند به عنوان نشان دوم وجود داشته باشد.در مورد عقاب توجه کردن به این موارد نیز می تواند مفید واقع گردد:
الف) اگر در تصویر عقاب شیء گوی مانندی در میان پنجه های او قرار گرفته باشد،امکان دارد کهان تصویر نشان یک گورپشته)تل خاکی( باشد.
ب) اگر منقار بالایی عقاب بلندتر باشد، گنج پنهان شده را باید در طرف جلوی تصویر جستجو کرد، و در حالت عکس یعنی زمانی که نوک پایینی عقاب بلند باشدباید در پشت تصویر به دتبال گنجینه گشت.
ج) اگر چشمان عقاب بیش از حد معمول برجسته شده باشد در این حالت نیز بایداحتمال وجود گور پشته را در نظر گرفت.تصویر عقابی که سر آن خمیده و رو به پایین باشد، تصاویری برجسته هستند که دراجتماع های ارمنی- رومی و بخصوص در کلیساها و میادین شهرهای آنان قرار داده می شده است و مفهوم « سر سلجوقیان را خم کردیم »را به همراه داشته است.عقاب بر وجود قبر شاه نیز دلالت می کند و قالبا دفینه موجود در آن در دامنه کوه و در غار یا دخمه ای مسدود شده، می باشد.از نشانه های دیگر عقاب نیز به میتوان به موارد زیر اشاره کرد. علامت و نشانه در گنج یابی و دفینه یابی .

گاو بالدار ، قدرت خویش را بر عموم یاد آور گشت .
هموطنان زرتشتی ما در باستان برای غسل میت از ادرار گاو استفاده می کردند.
در قرآن مجید ، خداوند به قوم یهود دستور داد که زیباترین گاو خود را قربانی کنند و یا زمانی که حضرت موسی برای دریافت فرامین خداوند ( ده فرمان ) رهسپار شده بود سامری ، به وسیله طلاهای قوم یهود گوساله ای را برای پرستش ساخته بود . ماهی و گاو در گنج یابی

همه این داستان های اساطیری ، نشان از تقدس گاو دارد .

در فرهنگ ایرانیان و همچنین بین النهرین ، گاو نماد بزرگی ، قدرت ، برکت و روزی و همچنین رستگاری است .
این نماد ( مخصوصا در غرب کشور ) بر روی مزار ها و سنگ قبر ها و عبادتگاه ها ، به وفور دیده می شود که نشان از تقدس فرد مدفون و یا نشانگر وجود عبادت گاه ، هرچند کوچک و محلی است . در خصوص وجود هدیه گاو ، یکی دو مورد هست که بیان می شود .

اگر دو گاو یا گوساله بر روی سنگ های ثابت و روبروی هم وجود داشته باشد به طوری که بین این دو گاو ، کمتر از سه متر فاصله باشد وجود دفینه محتمل است . بدون شک در راستای دید گاو حتی اگر فقط یک گاو تنها باشد در فاصله کم ، وجود قبر یا مزار فرد روحانی صددرصد است . ماهی و گاو در گنج یابی – اگر تندیس گاو یا سر گاو در ابعاد تقریبا واقعی باشد در جهت دید گاو باید تلی از خاک ببینید و یا صخره ای ثابت . آن نشانه آخر شماست . دفینه گاو در عمق زمین نیست و معمولا با کمی کاوش به آن خواهید رسید . اگر نماد گاو بالدار باشد نشان فره وش قدرتمند است در جهت دید گاو و فاصله دو سه متری با مزار فره وشی روبرو خواهید شد .

نماد گاو در ارتفاع بلند ، یا سردیس گاو بر روی ستون یا جای بلند ، نشانگر وجود مکان مذهبی است و این نماد نشانه دفینه نیست ولی از آنجا که ، اهالی باستان ( به مانندهم اینک و مردم همین زمانه ) علاقمند بودند که در کنار مکان های مذهبی و یا افراد مذهبی به خاک سپرده شوند ، می تواند کلید و راهگشا باشد زیرا در نزدیکی این نشان ، بدون شک با قبور بزرگان و نجیب زادگان روبرو خواهید شد .

معمولا سنگ گاو در کنار چشمه ها به صورت یک پهلو دیده می شود که این نماد نشان سفید خانه است و در پستان گاو چند الماس را جاساز میکردند و در زیر پشت پستان که به دم وصل میشود سوراخ ریزی دارد که با ضربه به آن به راحتی باز میشود و میتوانید دست خود را در درون آن فروبرده و الماس ها را از داخل پستان تخلیه کنید و این آخر کار نیست و در پشت گاو باز یک سنگ که معمولا با نماد ماه مشخص شده است که پشت ماه هم باز سنگ دیگری باید باشد که سه سوراخ در روی آن قرار دارد که هر سوراخ محل سفید خانه ها رو نشان می دهد.

کرکس کوه در ولایت جبال است. و آن، کوهی است ما بین قم و ری و در صحرایی که دور از آبادانی است واقع است. در قله آن کوه، آبی است و قله آن کوه را خود آن کوه احاطه کرده است به حیثیتی که اگر کسی آنجا باشد گمان کند که در حیاطی ایستاده. و بسیار مکان سختی است، چون ازآبادی دور است کسی در آنجا ننشیند. ماهی و گاو در گنج یابی – و کوه نهاوند نیز در ولایت جبال است. ابن فقیه گوید: دو طلسم در آن کوه است:

صورت ماهی و صورت گاوی. گویند که این طلسم برای آن است که آب نهاوند کم نشود. و آب این کوه به دو ولایت جاری شود: به نهاوند و دینور.

پس دانستیم که نشانه ماهی و گاو اغلب در کنار رودخانه ها , چشمه های آب در قدیم الایام وجود داشتند و معتقد بودند که از خشکسالی و کم شدن آب رودخانه یا چشمه جلوگیری خواهد کرد و نوعی طلسم می شمردند.

در نزدیکی ولایت قزوین واقع است قریب به دهی که موسوم است به یله. از عجایب آن کوه، آن است « یله بشم » و کوه موسوم به که صور انسانی در آن کوه میباشد که سنگ شده اند به سبب غضب حق تعالی. ماهی و گاو در گنج یابی – شخصی که به قله آن کوه رفته بود به من نقل نمود که صورت چوپان از سنگ (در حالیکه به چوبدستی خود تکیه کرده مشغول چرانیدن گوسفندان است) و صورت گاو و زنی که او را می دوشد و همچنین سایر صورتها از سنگ در آنجا دیدم. مهلب بن عبد الله وزیر از ولایت جبال است.

 پیدا کردن گنج و دفینه یکی از کارهایی است امروزه خیلی فراگیر شده است و بخاطر قدمت تاریخی و باستانی ایران ، افراد زیادی روی به کاوش گنجینه های پنهان شده اورده اند. البته باید این نکته را در نظر گرفت که بدون آشنایی و شناخت آثار و نشانه های گنج ، کشف دفینه های قدیمی کاری سخت و بعضا غیر ممکن خواهد بود. در این پست قصد داریم به تفسیر یکی از مهم ترین نشانه های گنج یعنی نماد شتر در دفینه یابی بپردازیم.

نماد شتر در دفینه یابی و گنج یابی :

همان طور که گفتیم این نماد یکی از نشانه های مهم در گنج می باشد که از دوران کهن وجود داشته و همیشه با بار همراه بوده است. هر نوع اثار و نشانه ای که وجود دارد دارای تفسی معانی خود می باشد و نماد شتر هم از این قاعده مستثنی نیست.  علامت شتر در هر مکانی که یافت شود همراه با دفینه می باشد. شتر از دیرباز میان اقوام ایرانی نمادی از صبر و مقاومت بوده است که در اکثر شهرها و محوطه های باستانی میتوان پیکره آن را که از سنگ و صخره ساخته شده است مشاهده نمود. نماد شتر معمولا برای سه کاربرد مورد استفاده قرار می گرفته است.

• نماد گنج
• علامت مسیر عبور کاروان
• کاربرد زینتی

مفهوم نماد شتر در گنج یابی :

نماد شتر معمولا همراه با نماد دوم می باشد. این نشانه می تواند به جالت های مختلفی مشاهده شود. البته نظریه های مختلفی در این مورد وجود دارد که همیشه به همان صورت نبوده زیرا در دوران های مختلف با توجه به فرهنگ و سلیقه های مختلف ، تفاسیر حالت های قرار گیری این نماد متفاوت بوده است. به صورت کلی حالت های شتر می تواند به صورت های زیر باشد:

• شتر در حالت ایستاده
• شتر در حال راه رفتن
• شتر همراه با بار
• شتر در حالت نشسته باشد
• چند شتر پشت سر هم باشند

اگر نماد شتر را در حالت راه رفتن مشاهده کردید ، این بدان معنی می باشد که دفینه همراه آن جلوتر از خود نماد می باشد ، اما اگر در حالت ایستاده بود یعنی که دفینه در همان نقطه است. اما بر اساس نظریه های دیگر اگر نماد شتر را همراه با بار دیدید باید در اطراف نماد به دنبال بار واقعی آن بگردید و معمولا باید نشانه دوم را پیدا کنید. در حالت شتر نشسته باشد که در اطراف نماد باتلاق بیا غاری باشد باید در این دو مکان به دنیال دفینه ان باشید. بنابر ادعای برخی کاوشگران اگر چند شتر را به صورت پشت سرهم باشند باید با در زیر شتر آخری باشد.

با وجود همه این تفاسیر و نظریه ها باید گفت که بیشتر آن ها اصلا به واقعیت نزدیک نمی باشند و اکثرا وجود خارجی ندارند. البته در نشانه های گنج بیشترین مورد ها که با دفینه همراه بوده ساروج ها و پلمپها می باشند وگر نه بیشتر نماد هایی که در طبیعت مشاهده می کنید جنبه زینتی دارند.

نماد گوسفند زمانی در گنج_یابی اهمیت دارد که دارای ویژگی های خاصی باشد. این نماد از اهمیت ویژه ای در باستان برخوردار است و همچنین در ایران بسیار کمیاب می باشد.

از جمله موارد ویژه این نماد در گنجیابی نکات زیر می باشد:

در اطراف نماد باید رودخانه ای وجود داشته باشد

همچنین احتمال وجود تل_خاکی در نزدیکی امکان پذیر است.

وجود دره و قلعه در پشت نماد

در بسیاری مواقع هدف درون یک تپه یا غار میباشد..

۱-  در کل به یاد داشته باشید که نشانه های برجسته بسیار مهم می باشند ، اما اگر در کنار قوچ ۴۳ پله باشد در جهت نگاه  قوچ باید سه عدد تپه وجود داشته باشد ، گفته می شود که یکی از این تپه ها پر می باشد . باید جستجو را از تپه ای شروع کرد که متفاوت می باشد . اگر تپه متفاوت قابل تشخیص نباشد باید از تپه ی وسطی شروع کرد . همانطور که می دانید، شروع کردن از تپه وسطی، هدر رفتن زمان را کاهش خواهد داد .

۲-   قبل از هر چیز نماد مخصوص یک مرد می باشد و رهبری و قدرت را نماد می کند.

۳-  نشانه های سرقوچ، باید از سنگ به شما نگاه کند. تخته سنگی که این شکل روی آن است عموماً سنگ های ردیفی می باشند کمرتان را به سر قوچ تکیه دهید،‌ به طرف راست، ۱۵ الی ۲۰ متر حرکت کنید، ‌باید به دنبال غار بسته ای باشید، اگر این غار را پیدا کنید، به این معناست که به مقدار زیادی اشیاء زینتی پیدا خواهید کرد و در این حالت حتما دارای تله می باشد.

از آنجایی که یکی از مشکلات گنج یابان اشتباه در نظر گرفتن غارهای دست ساز با غارهای طبیعی است.لطفا این مقاله را مطالعه کنید تا دیدتان نسبت به غارهای و دفینه های آنها وسیع تر شود. غار در گنج یابی .
عوامل مختلفی باعث پیدایش و شکل گیری غارها می شوند. این عوامل می توانند فرایندهای شیمیایی، فرسایش آب، نیروهای زمین ساختی (تکتونیکی)، میکروارگانیسمها، فشار، تاثیرات اتمسفری، حفاریهای انسان و … باشند.

انواع غار در گنج یابی

غارها را می توان از جنبه های گوناگونی دسته بندی کرد، که در ذیل به اجمال به آنها می پردازیم:

۱- از نظر جنس سنگهای محیطی:
غارهای آهکی (سنگ آهک، دولومیت، ماربل)
غارهای گچی
غارهای گدازه ای (ماگمایی)

۲- از نظر ریخت شناسی (مورفولوژی) و ساختار هندسی:

غارهای افقی که شامل تونلهای افقی نزدیک به هم هستند.
غارهای شکافی که شامل تنها یک شکاف در سنگ یا صخره هستند.
غارهای عمودی که شامل چاه یا چاههایی هستند که با هم مرتبط هستند و فاصله نزدیکی به هم دارند.
سیستمهای غاری که بخاطر بزرگی ویژگیهای مختلفی را با هم دارا هستند.
تفکیک غارهای افقی و عمودی صرفا برای غارهای کوچک است – غار در گنج یابی – که در آنها یک تونل و یا یک چاه وجود دارد در اکثر غارها، بخاطر فضای بزرگ و تعدد تونلها و چاهها، سیستم غاری وجود دارد.

۳- از نظر زمان پیدایش:
غارهای اولیه که در فضای بین سنگها و صخره ها (در زمان شکل گیری آنها) بوجود می آیند مانند تونلهای گدازه ای یا غارهای توفا (Tufa)توفا :سنگهای رسوبی هستند که از رسوب لایه های نازک کربنات کلسیم یا به مقدار کمتر سیلیس در اطراف چشمه های آب شور و یا به صورت پوششی در اطراف استالاکتیت ها یا استالاگمیت ها تشکیل می شوند.
غارهای ثانویه که بعد از پیدایش سنگها و صخره ها و در اثر عوامل غارزا بوجود می آیند، اکثر غارهای جهان جزو غارهای ثانویه محسوب می شوند.
غارهای رده سوم که بر اثر متلاشی شدن غارهای دیگر بوجود می آیند.

۴- از نظر عمر سنگ:

این دسته بندی برای غارهای آهکی بکار می رود، آهک، سنگی رسوبی است و یکی از مشخصه های اصلی آن، زمان پیدایش می باشد.
آهکهای جدید (اخیر) یا توفا که در سراسر جهان یافت می شوند.
آهکهای ژوراسیک
آهکهای دونین (Devonian)
ژوراسیک یکی از دوره ها در دوران دوم زمین شناسی است، طول دوره ژوراسیک ۶۰ میلیون سال است.دونین یکی از دوره ها در دوران اول زمین شناسی است، دوره دونین از ۴۰۸ تا ۳۶۰ میلیون سال پیش به طول انجامیده است.

۵- از نظر روش شکل گیری:
که در بخش غارهای طبیعی به آن پرداخته شده است.
در اکثر منابع و مراجع داخلی، دسته بندی خاصی صورت گرفته است، که در این قسمت به آن می پردازیم، در این دسته بندی غارها به دو گروه زیر تقسیم می شوند:
۱- غارهای طبیعی
۲- غارهای دستکنده (دست کن، مصنوعی)
غار در گنج یابی – البته شاید بتوان گروه سومی هم در نظر گرفت و آن گروه غارهای طبیعی-دستکنده (مانند غار کرفتو) می باشد. این نوع غارها معمولا منشاء طبیعی دارند که بعدها توسط بشر و برای مقاصد گوناگون حفاری و حجاری شده اند، ولی با توجه به اینکه می توان این نوع غارها را از زاویه غارهای طبیعی و دست کنده به تفکیک بررسی کرد از ذکر تفصیلی آنها صرفنظر می کنیم.۱- غارهای طبیعی:
۱-۱- غارهای انحلالی:
این نوع غارها در مناطقی که جنس آنها قابل حل شدن است، زایش می یابند. جنس این مناطق می تواند سنگ آهک، سنگ گچ، دولومیت، نمک، ماربل و … باشد. نحوه پیدایش این نوع از غارهای طبیعی را می توان به مراحل زیر تفکیک کرد:
ترکیب آبهای سطحی و باران با موادی در سطح یا درون زمین (کانیها یا گازها)
پدید آمدن ترکیبات حلال (معمولا اسیدهای ضعیف)
رسوخ و نفوذ ترکیبات حلال به درون زمین
تهی شدن فضاهای خاصی در داخل زمین (معمولا فضاهای خالی قبلی یا مناطق مستعد انحلال)
رسوب گذاری ترکیبات حلال و زایش غار سنگها و اشکال مختلف

مناطق آهکی از مستعدترین مناطق برای پیدایش غارهای آهکی هستند، از اینرو در این نوع مناطق، غارهای زیادی دیده می شوند یا امکان اکتشاف آنها وجود دارد. ترکیب آبهای سطحی یا باران با دی اکسید کربن موجود در هوا یا لایه های بالاتر سطح زمین این مناطق تشکیل اسید کربنیک (H2CO3) ضعیفی را می دهد که همان ترکیب حلال تشکیل دهنده غارهای انحلالی می باشد. البته ترکیبات اسیدی دیگری نیز معمولا در این مناطق در تشکیل غارها نقش دارند. در مناطق گچی بخاطر قابلیت حل بالای گچ، دی اکسید کربن نقش عمده ای ندارد.

پدیده انحلال در سازندهای آهکی، باعث بوجود آمدن مناطقی می شود که به آن مناطق کارستی می گوییم. یکی از ویژگیهای این مناطق وجود سفره های آب زیر زمینی می باشد. غار در گنج یابی .

از ویژگیهای خاص غارهای انحلالی در مناطق آهکی، وجود چکنده ها، چکیده ها، ستونهای سنگی و … در آنهاست که بر اثر رسوبات ترکیبات حلال بوجود می آیند.

وجود املاح و کانیهای مختلف در منطقه باعث ایجاد رنگ های متنوعی در غارسنگها می شود: سیاه رنگ (آهنی)، سبز رنگ (مسی)، قرمز رنگ (هماتیت)، سیاه رنگ (زغال سنگ) و یا نارنجی متمایل به قرمز رنگ (جیوه)
درصد زیادی از غارهای جهان و ایران در زمره غارهای انحلالی بشمار می روند، که می توان به غارهای علی سرد (علی صدر)، سراب، ترنگ، … اشاره کرد.

روال پیدایش – غار در گنج یابی – غارهای انحلالی معمولا یکسان است و عموما در مناطق آهکی و با ترکیبات اسید کربنیک بوجود می آیند ولی موارد استثنایی نیز در جهان وجود دارند. از شاخص ترین این غارها، غار Lechuguilla در ایالت New Mexico امریکا و غار Carlsbad در نزدیکی آن، از جمله موارد غارهای انحلالی هستند که زایش آنها تفاوتهایی با دیگر غارهایی از این دست دارند. گاز سولفید هیدروژن (H2S) که از منابع نفتی اعماق زمین متصاعد می شود در ترکیب با آب، اسید سولفوریک (H2SO4) تولید می کند، اسید سولفوریک بعنوان ترکیب حلال از پایین، سنگهای آهکی را حل می کند و باعث پیدایش این غارها شده است. این دو غار از زیباترین غارهای جهان بشمار می روند.

غار Lechuguilla :

۱-۲- غارهای صخره ای:
این نوع غار معمولا در شکافهای صخره ای که حاصل شکست گسلها و یا فرو افتادن قطعات سنگی بزرگ است بوجود می آید که معمولا بخودی خود وسعت بزرگی ندارند. غارهای صخره ای را می توان جزء غارهای اولیه دانست زیرا در بسیاری از موارد این شکافهای صخره ای مبدا پیدایش انواع دیگر غار مانند غارهای فرسایشی و یا حتی انحلالی می باشند.

۱-۳- غارهای آتشفشانی (ماگمایی، گدازه ای):
این نوع غارهای طبیعی براساس فعالیتهای آتشفشانی بوجود می آیند، وقتی گدازه های آتشفشانی در یک سراشیبی حرکت می کنند، سطح گدازه ها سرد و سخت می شود، بخش داغ گدازه ها به حرکت خود در زیر پوسته سخت ادامه میدهد، اگر بیشتر گدازه های مایع از زیر پوسته خارج شوند، یک تونل بوجود می آید که این فضای توخالی غار را شکل میدهد.
غارهای آتشفشانی را نیز می توان جزء غارهای اولیه دانست. غارهای آتشفشانی خود به انواع مختلفی تقسیم می شوند – غار در گنج یابی – که می توان به غارهای Volcanic rift، Inflationary، Lava mold و … اشاره کرد.

۱-۴- غارهای دریایی:

غارهای دریایی معمولا در سواحل بوجود می آیند و علت اصلی پیدایش آنها، فرسایش امواج آب در نقاط سست ساحل می باشد،
البته در برخی موارد، غارها منشاء زایش متفاوتی دارند ولی عامل فرسایش در شکل گیری غار در طول زمان تاثیر داشته است.

۱-۵- غارهای فرسایشی:
عامل فرسایش نقش مهمی در شکل گیری و ایجاد این نوع از غارها دارد، عامل فرساینده می تواند جریان آب یا باد باشد. غارهایی که عامل باد در فرسایش آنها تاثیر داشته است به غارهای بادی معروف هستند.
معمولا نقاط سست و ضعیف بیشتر فرسایش می یابند.۱-۶- غارهای یخی و یخچالی:
ذوب شدن یخ، جریان آب و حرکت تدریجی توده های یخی در مناطق یخچالی باعث بوجود آمدن فضاهایی خالی در میان یخچال می شود که به آنها غارهای یخچالی گفته می شود، یکی از ویژگیهای این نوع غار، تغییر تدریجی شکل غار و ابعاد آنها است.
غارهای یخی: هر فضای غار شکل که توده های یخ دائمی داشته باشد، غار یخی نامیده می شود، از اینرو، غارهای یخچالی را نیز می توان غار یخی دانست.
غار یخ در منطقه دنا را می توان بعنوان نمونه ای از غارهای یخچالی در ایران نام برد.

۲- غارهای دستکنده (دست کن، مصنوعی):

این دسته از غارها، بوسیله حجاری بشر بوجود آمده اند که معمولا بخاطر ساخت محل سکونت، پناهگاه، دژ نظامی و دفاعی، نیایشگاه، معدن و … ساخته شده اند، غارهای دستکنده یا در محل غارهای طبیعی و با تغییراتی جهت رسیدن به اهداف مورد نظر یا بطور کلی در زیر سطح زمین و یا در صخره ها و کوه ها بوجود آمده اند. غار در گنج یابی – در ایران، غارهای دستکنده متعددی وجود دارد که از آن میان می توان به غارهای نیاسر، قلعه جوق، اصله، چله خانه و … اشاره کرد.

غارهای مصنوعی

غارهایی هستند که توسط انسان بصورت حفره هایی در دل صخره ها بوجود آمده اند و معمولا
هدف اصلی از ساخت آنها عبارت است از :
۱- زندگی انسانها
۲- استفاده نظامی
۳- عبادتگاه
۴- معادن
نکته ای که لازم است به آن اشاره کنیم، آنستکه لزوما یک غار فقط با یک فرآیند بوجود نمی آید و گاه عوامل متعددی در پیدایش و شکل گیری غار موثرند.

رنگ رسوبات آهکی
در صورتی که آب اسید دار هنگام عبور از لایه های آهکی با رگه هایی از فلزات و مواد معدنی دیگر برخورد کند مقداری از آن مواد را حل کرده و به همراه خود می برد و در هنگام رسوب گذاری بسته به جنس مواد و املاح حل شده به رنگهای جدیدی دیده می شود .مانند:
رسوب آهک : سفید شیری
رسوب گوگرد: زرد
رسوب آهن: سیاه
رسوب مس: سبز زنگاری
رسوب گل رس: قرمز
رسوب زغال سنگ: سیاه
رسوب جیوه: نارنجی مایل به قرمز