اسرار کاوش

در ایران باستان بدلیل نبود بانک تمامی اموال و سکه های افراد دفن می شده است و برای آن نسخه ای تهیه می شد. برای دفن آثار از نشانه های مختلفی استفاده می شده است  تا مکان دفینه گم نشود. آثار زیادی در دفینه گذاری مورد استفاده قرار می گرفت یکی از بهترین آثار در نقاط مرکزی و کویری ایران قنات ها بودند.

قنات یا کاریز یا کهریز راه‌آب یا کانالی است که در زیرِ زمین کنده شده، تا آب در آن برای رسیدن به سطح زمین جریان یابد. این جوی یا کانال در عمق زمین برای ارتباط دادنِ رشته‌چاه‌هایی است که از مادر چاه سرچشمه می‌گیرد. مادرچاه‌ها معمولاً یک چشمهٔ زیرزمینی هستند. قنات‌ها به‌منظور هدایت آب و مدیریّت آن برای کشاورزی و سایر مصارف به کار گرفته می‌شوند. این کانالِ قنات ممکن است تا رسیدن به سطح زمین چندین کیلومتر طول داشته باشد و به محل خروجیِ آب دهانهٔ کاریز یا سر قنات می‌گویند.

قنات یکی از عمده ترین منابع تأمین آب به شمار می­رفته و همین قنوات بود که ظرفیت آبدهی به مزارع بیش از 60 هزار روستای کشور را داشت. با ورود تکنولوژی جدید، چاههای عمیق جانشین قنات گردید و استفاده از موتور پمپ به تدریج رایج شد و تمامی مناطق ایران را در بر گرفت. احداث چاههای عمیق بدون برنامه ریزی خود باعث خشک شدن 90 درصد از قنوات گردید به گونه ای که احیای آنها امکان پذیر نیست زیرا حفر چاههای عمیق سطح آب را به میزان زیاد پایین برده است.

برای دفینه های قنات چاه های زوج و فرد یا سرریز و سرچشمه ها باید مورد بررسی قرار گیرد که معمولا به شکل تونل انحرافی افقی از دامنه چاه ها استفاده می شده است .این چاهها یا در اسناد به شکل رقمی بیان شده یا در سطح زمین برای این چاه ها از نشانه بیرونی استفاده شده است.

دفینه های مخفی در قنات. آثار شناسی گنج. دفینه ها. آثار شناسی علائم باستانی. اسرار کاوش